AKIŞKANLAR · REHBER

Akışkan hesaplarında debi, boru çapı ve basınç kaybı

Boru çapı, hacimsel debi ve basınç aynı bilgi değildir. Önce iç çapı, akışkan özelliklerini ve ölçüm koşullarını belirle; sonra uygun akış modelini seç.

İç çap ve akışkan verilerini bul

Boru etiketindeki nominal ölçü her zaman gerçek iç çap değildir. Üretici boyut tablosundan iç çapı; akışkan verisinden sıcaklığa uygun yoğunluk ve viskoziteyi al. Pompa kataloğunun yalnız en yüksek debisini çalışma noktası kabul etme.

Debiden ortalama hızı hesapla

İç çap 20 mm yani 0,020 m ise kesit alanı π×0,020²/4≈0,0003142 m²’dir. 12 litre/dakika, 0,0002 m³/s eder. Ortalama hız Q/A≈0,637 m/s olur. Çapı iki katına çıkarmak alanı dört katına çıkarır.

Hacimsel ve kütlesel debiyi ayır

Yoğunluk örnek olarak 1000 kg/m³ alındığında 0,0002 m³/s debi 0,2 kg/s kütlesel debiye karşılık gelir. Bu yoğunluğu bütün sıvılara ve sıcaklıklara sabit uygulama. Gazlarda basınç ve sıcaklık koşulları ayrıca belirtilmelidir.

Yerel kayıp toplam boru kaybı değildir

K×ρv²/2 modeli bir bağlantı elemanı için kayıp tahminidir. Boru boyunca sürtünme, kot farkı ve başka elemanlar ayrı değerlendirilir. NPSH hesabı için mutlak basınç ve buhar basıncı gerekir; yalnız gösterge basıncı kullanmak ciddi fark yaratır.

Sık sorulan sorular

Litre/dakika nasıl m³/s olur?

Önce 1000’e, sonra 60’a böl; 60 litre/dakika 0,001 m³/s eder.

Dış çap kullanılabilir mi?

Akış kesiti için iç çap gerekir; dış çap ve et kalınlığından belirlenebilir.

Hidrolik çap gerçek çap mıdır?

Dairesel olmayan kesit için alan ve ıslak çevreden tanımlanan eşdeğer bir büyüklüktür.

Basınç kaybı pompa gücüne eşit mi?

Hayır. Güç için debi ve verim de gerekir; basınç ve enerji farklıdır.

Yoğunluğu nereden bulurum?

Akışkanın teknik verisinden, ilgili sıcaklık ve basınç için al; birimini mutlaka kontrol et.

Hesap tesisat projesi yerine geçer mi?

Hayır. Malzeme, emniyet, pompa eğrisi ve geçerli tasarım koşulları ayrıca incelenmelidir.

Boru çapı debi ve akış hızı hesaplama aracını aç →

Kaynak: OpenStax — Akışkan dinamiği