Galericiler için al-sat katkısı, stok, takas ve konsinye
Galeride satış bedeli, işlem katkısı ve kullanılabilir nakit farklıdır. Kendi stok aracını konsinye araçtan ayırarak alış, hazırlık, bekleme ve tahsilat kayıtlarını düzenle.
Aracın tam maliyetini oluştur
850.000 TL alış, 30.000 TL hazırlık, 10.000 TL işlem, 10.000 TL bekleme ve ayrıca ayrılmış 10.000 TL kesinti karşılığı toplam 910.000 TL’dir. 1.000.000 TL tahsilatta işlem katkısı 90.000 TL olur. Bu tutar muhasebe net kârı veya vergi matrahı değildir.
Satış beklentisinden geriye doğru hesapla
1.000.000 TL beklenen satışta %10 satış üzerinden katkı hedefi 100.000 TL’dir. Alış dışı gider 50.000 TL ise alış tavanı 850.000 TL olur. Satış tahmini düşerse tavan da düşer; ilan fiyatının gerçekleşeceğini kesin kabul etme.
Bekleyen stokun maliyetini görünür yap
800.000 TL sermayeye yıllık %36,5 basit maliyet varsayımı ve 30 gün için 24.000 TL karşılık hesaplanır. Günlük 100 TL stok gideri eklenirse toplam 27.000 TL olur. Örnek oran güncel banka teklifi değildir; gerçek faiz veya fırsat maliyetini aynı kaynağa iki kez yükleme.
Takas değerindeki borcu ayır
1.000.000 TL araç için 600.000 TL brüt takas değeri ve bu değerden kapatılacak 100.000 TL borç varsa net takas katkısı 500.000 TL’dir. Ek masraf ve önceki ödeme yoksa nakit farkı 500.000 TL olur. Takas değeri baştan borç sonrası net verilmişse borcu tekrar düşme.
Konsinye ve vergi hesabını ayrı tut
Konsinyede mal sahibi adına tahsilat, galerinin kendi satış geliriyle aynı değildir. Hizmet bedeli ve mal sahibine ait belgeli giderler sonrası aktarım bulunur. İkinci el ticarette özel matrah KDV uygulamasının koşulları vardır; satış eksi alış farkını her işlemde otomatik KDV matrahı sayma. Vergi ve devir yükümlülüklerini ilgili profesyonel ve resmî kaynaklarla doğrula.
Konsinye hesabında dört belgeyi eşleştir
Satış tahsilatını banka veya ödeme belgesinden, toplam hizmet bedelini anlaşma ve faturadan, mal sahibine ait gideri belgeli gider kaydından, önceki avansı mal sahibine gönderdiğin dekonttan al. İlan bedeli yerine gerçekleşen tahsilatı kullan. Müşterinin kaporasını satış tahsilatına dahil ettiysen ikinci kez gelir ekleme.
Kalan aktarımı iki farklı yoldan doğrula
1.000.000 TL tahsilat, 30.000 TL toplam hizmet bedeli ve 10.000 TL malik gideri, mal sahibi için 960.000 TL toplam net bırakır. Daha önce 100.000 TL aktarıldıysa kalan aktarım 860.000 TL’dir. Kontrol eşitliği: 860.000+100.000+30.000+10.000=1.000.000. Galerinin hizmet bedelini satışın tamamıyla veya kendi giderleri sonrası net kârıyla karıştırma.
Takas bedelinin brüt mü net mi olduğunu yaz
600.000 TL takas değerinin içinde kapatılacak 100.000 TL borç bulunuyorsa katkı 500.000 TL’dir. Karşı taraf zaten 500.000 TL net değer bildirmişse aynı borcu yeniden düşme. Bu ayrımı teklif yazışmasına not et; hesap çıktısı borcun kapandığını veya devir işleminin tamamlandığını doğrulamaz.
Sık sorulan sorular
Alış ve satış arasındaki fark neden yeterli değil?
Hazırlık, stok, devir ve diğer giderler katkıyı azaltır; bunları aynı kapsamla hesaba kat.
Hedef yüzde satışa mı alışa mı uygulanıyor?
Azami alış aracında satış tutarına uygulanır. Maliyet üzerine kâr oranıyla aynı değildir.
Özel matrah KDV’yi araç otomatik seçiyor mu?
Hayır. Alımın niteliği ve mevzuat koşulları ayrı değerlendirilir; doğrulanmış tutarı tek kez gir.
Kredi ana parasını gider saymalı mıyım?
Alış bedeli maliyette zaten varsa aynı ana parayı tekrar ekleme; finansman giderini ayır.
Konsinye araç stok sermayesi listesine girer mi?
Kendi mülkiyetindeki stokla aynı ekonomik kapsam değildir; ayrı mutabakat tut.
Takas hesabı devir ve güvenli ödeme yapar mı?
Hayır. Yalnız aritmetik farkı bulur; resmî devir, rehin ve ödeme süreci ayrıca yürütülür.
Kaynaklar ve hesap kapsamı
Sayısal senaryolar öğretici örneklerdir. Kaynak bağlantıları belirtilen belge veya hizmet kapsamını destekler; örnek tutarlar resmî tarife değildir.