Pazaryeri komisyonu ve kesintileri: ödeme ile kârı ayırmak
Trendyol, Hepsiburada veya Amazon satışında yalnızca komisyon yüzdesine bakmak yeterli değildir. Komisyonun matrahı, KDV durumu ve giderin nereden ödendiği sonucu değiştirir.
Önce sözleşmendeki üç bilgiyi belirle
Komisyon oranını, bu oranın uygulandığı satış tutarını ve orana KDV’nin dahil olup olmadığını ayrı kontrol et. Araçta pazaryeri adı seçmek güncel oran yüklemez. Buradaki rakamlar öğretici senaryodur; herhangi bir platformun kategori tarifesi değildir. İndirimlerden sonra hangi tutarın komisyona esas alındığını kendi sipariş ve kesinti kayıtlarınla karşılaştır.
Yüzde 15 ile yüzde 15 artı KDV aynı kesinti değildir
Komisyon matrahı 1.200 ₺ ve komisyon oranı %15 olsun. Orana ayrıca %20 komisyon KDV’si eklenirse hizmet bedeli 180 ₺, KDV 36 ₺ ve toplam kesinti 216 ₺ olur. Aynı %15 oranı KDV dahil olarak verilmişse toplam kesinti 180 ₺, bunun KDV hariç kısmı 150 ₺ olur. İlgili genel pazaryeri aracındaki KDV dahil/hariç seçimini değiştirerek farkı karşılaştırabilirsin.
902 ₺ ödeme neden 902 ₺ kâr değildir?
Aracın örneğinde 1.200 ₺ satıştan 216 ₺ komisyon, 60 ₺ kargo, 12 ₺ hizmet ve 10 ₺ stopaj çıkınca tahmini pazaryeri ödemesi 902 ₺ olur. Ürünün alış maliyeti ve paketleme gibi dışarıdan ödenen giderler bu paradan ayrıca karşılanır. Tüm örnek tutarlar %20 KDV dahil, alış 600 ₺ ve paketleme 12 ₺ iken KDV hariç vergi öncesi işlem kârı 250 ₺’dir. Bu hesapta gider KDV’lerinin indirilebilir olduğu varsayılır.
Stopajı komisyonla karıştırma
GİB’in e-ticaret ödemeleri açıklaması, kapsamdaki vergi kesintisinin matrahında KDV hariç satış bedelini esas alır; komisyon ve kargo gibi kesintiler bu matrahı azaltmaz. Araç stopajı tahmini ödemeden düşürür, işlem kârına ikinci bir işletme gideri olarak yazmaz. Uygulama kapsamı ve mahsup işlemi ayrıca değerlendirilmelidir; araç hakediş veya beyanname doğrulaması yapmaz.
Sipariş ve dönem kârını ayrı tut
Bu hesap tek satış senaryosudur. İade, iptal, kampanya katkısı, depolama, finansman, gelir/kurumlar vergisi ve aylık sabit giderler girilmedikçe sonuçta yer almaz. Kargoyu taşıyıcıya ayrıca ödüyorsan formda dış ödeme seçeneğini kullan: pazaryeri ödemesi değişir, aynı kargo giderinin işlem kârına etkisi değişmez. Aylık giderlerini karşılayacak satış adedini başabaş aracıyla ayrıca inceleyebilirsin.
Sipariş kaydından araç alanlarına geçiş
Satış ve ürün KDV’sini satış belgesinden; komisyonun matrahı ile KDV dahil kesintisini sipariş finans detayından; kargoyu ilgili taşıma kaydından al. Kendi ürün alışını tedarik faturasıyla eşleştir. KDV dahil komisyon kullanan Trendyol ve Hepsiburada araçlarına oranı bu kapsamda gir; tekrar KDV ekleme. Genel pazaryeri aracının dahil/hariç seçimini ayrı kontrol et.
Paketleme ve kesintiler sonrası nakit kontrolü
Paketleme başlangıçta 0 TL’dir; gerçek birim maliyetin varsa ekle. Sadece aritmetik örnekte pazaryeri ödemesi 902 TL, ayrıca ödenmiş ürün alış bedeli 600 TL ve paketleme 12 TL ise kalan nakit 290 TL olur. Bu, KDV hariç işlem kârıyla aynı ölçü değildir. Ödemeden zaten düşülen kargoyu ikinci kez nakitten düşme.
Sık sorulan sorular
Komisyon oranını nereden almalıyım?
Kendi satıcı sözleşmeni ve ilgili siparişin finans detayını kullan; başka satıcının oranını genel tarife kabul etme.
KDV dahil komisyona tekrar vergi ekler miyim?
Hayır. Dahil tutarı kullanan alanda ikinci kez eklemek kesintiyi büyütür.
Paketleme neden sıfır geliyor?
Varsayılan gider yüklememek için. Kendi gerçekleşen veya planlanan birim giderini girebilirsin.
Banka ödemesi neden sonuçla aynı değil?
Araç bir siparişi modeller; banka ödemesi farklı dönem, iade, bloke veya mahsupları kapsayabilir.
Kalan nakit nihai net kâr mı?
Hayır. Vergi ödemeleri, sabit giderler ve henüz hesaba katılmayan hareketler ayrıca değerlendirilir.
Kargo kesintisini iki yere yazmalı mıyım?
Aynı gideri iki kez düşme; pazaryerinden kesilen ve dışarıdan ödenen kargo ayrımını kullan.
Kaynaklar ve hesap kapsamı
Sayısal senaryolar öğretici örneklerdir. Kaynak bağlantıları belirtilen belge veya hizmet kapsamını destekler; örnek tutarlar resmî tarife değildir.